Vitalik Buterin kwestionuje jeden z najbardziej znanych mechanizmów bezpieczeństwa DeFi: automatyczną likwidację, która zamyka pozycję wspartą długiem w przypadku, gdy zabezpieczenie spada poniżej wymaganego poziomu.
W wpisie z 1 czerwca na Ethereum Research Buterin zaproponował budowę syntetycznych aktywów śledzących indeksy na bazie opcji, z usunięciem zadłużenia zabezpieczonego w podstawowym projekcie.
Idée ta miałaby usunąć trudny wyzwalacz likwidacji z podstawowego projektu i zastąpić go wolniejszą formą ryzyka: ekspozycja użytkownika odchyla się od celu, chyba że pozycja zostanie zbalansowana.
Ta różnica jest ważna, ponieważ stary mechanizm wciąż pojawia się w czasie napięć rynkowych. Spadek Bitcoin poniżej 68 000 USD wywołał około 394 milionów dolarów w godzinnej likwidacji 2 czerwca, w tym około 87 milionów dolarów w pozycjach ETH, ponieważ zmuszone były do zamknięcia pozycje z dźwignią na całym rynku.
Błyskawiczny krach nastąpił dzień po wpisie Buterina i stanowi przypomnienie rynkowe: gdy ruch cenowy dotyka zagęszczonej dźwigni, automatyczne zamknięcia mogą zmienić spadek w szersze zdarzenie rynkowe.
[
Related Reading
Błyskawiczny krach Bitcoin poniżej 68 000 USD wywołuje około 400 milionów dolarów w likwidacji w ciągu mniej niż godziny
Ostry odrzut ukarał wzrostowe stawki i ujawnił, jak zagęszczona stała się pozycja kryptowalutowa przed wyprzedażą.
2 czerwca 2026 · Oluwapelumi Adejumo
Propozycja to architektura w fazie badawczej: argument konstrukcyjny niezwiązany z żadnym uruchomieniem protokołu, zobowiązaniem z mapy drogowej Ethereum ani bezpośrednim zastąpieniem Aave, Maker czy istniejących stabilnych monet. Przenosi ona uwagę z buforów zabezpieczenia i szybszych feedów cenowych na bardziej fundamentalną decyzję konstrukcyjną: czy natychmiastowa likwidacja powinna pozostać głównym sposobem DeFi na przeżycie krachu.
Dlaczego wyłącznik bezpieczeństwa może potęgować napięcia
Większość systemów pożyczkowych DeFi opiera się na tym samym podstawowym problemie. Użytkownik blokuje zabezpieczenie, pożycza w jego oparciu i musi utrzymać pozycję powyżej wymaganego poziomu bezpieczeństwa.
W dokumentacji pożyczkowej Aave ten poziom wyraża się za pomocą współczynnika zdrowia. Gdy spadnie poniżej 1, pozycja może zostać zlikwidowana: likwidator spłaca dług w imieniu pożyczkobiorcy i otrzymuje zabezpieczenie wraz z premią.
Taki układ chroni płynność protokołu, ale jednocześnie skupia działanie w najgorszym możliwym momencie. Jeśli ETH lub inny zabezpieczony aktyw spadnie wystarczająco szybko, użytkownicy nie wybierają, kiedy sprzedawać. System wybiera za nich.
Likwidatorzy konkurują o zamknięcie odpowiednich pozycji, a zabezpieczenia mogą być wpychane na rynki już niedostatecznie płynne.
Rekord potwierdza tę obawę. W pracy OECD dotyczącej likwidacji DeFi wykazano dodatnią zależność między aktywnością likwidacyjną a wahaniem cen po likwidacji w głównych poolach decentralizowanych giełd.
Również praca podkreśliła, że likwidatorzy polegają na dostępnej płynności w czasie napięć, co oznacza, że mechanizm zaprojektowany do przywrócenia równowagi może napotkać ten sam brak płynności co wszyscy inni.
CryptoSlate wcześniej pokrywał operacyjną wersję tego ryzyka. W 2025 roku spór związany z Chainlink Oracle doprowadził do ponad 500 tysięcy dolarów w likwidacji na Euler Finance i ożywił pytania o to, jak protokoły powinny interpretować dane cenowe na rynkach niedostatecznie płynnych.
[
Related Reading
Usterka Chainlink Oracle wywołuje 500 tysięcy dolarów w likwidacji DeFi, ożywia debatę o oraclach
Błąd feedu cenowego wznowił kontrolę nad rolą Chainlink w protokołach DeFi.
30 maja 2025 · Oluwapelumi Adejumo
Poza tym, w 2025 roku spadek ETH postawił prawie 320 milionów dolarów w pożyczkach DeFi opartych na Ethereum w granicach 20% od likwidacji, przy czym ekspozycja MakerDAO i Compound była skoncentrowana w pobliżu kluczowych poziomów cenowych.
Wspólnym wątkiem jest klif. DeFi potrzebuje sposobu na radzenie sobie z pozycjami niedostatecznie zabezpieczonymi, ale obecna metoda często czeka, aż liczba zostanie przekroczona, a następnie wymaga natychmiastowych działań.
To tworzy zagęszczony moment dla pożyczkobiorców, likwidatorów, feedów oracle oraz dostawców płynności jednocześnie. Daje również wyraźny sygnał do monitorowania dla wyspecjalizowanych uczestników, ponieważ reguła protokołu ogłasza, kiedy pozycja staje się rentowna do zamknięcia.
Dla użytkowników praktyczne konsekwencje są proste. System likwidacji może chronić pulę pożyczkową, jednocześnie dając indywidualnemu pożyczkobiorcy najgorszy możliwy okres wykonania.
Użytkownik mógł mieć zamiar utrzymać długoterminową ekspozycję na ETH, zabezpieczyć potrzeby gotówkowe lub poczekać na ostre wyceny. Po przekroczeniu progu priorytetem systemu staje się płynność, a preferencja czasowa użytkownika znika.
Jak opcje zmieniają klif w driftem
Alternatywa Buterina zaczyna się od zmiany pierwotnego elementu. Pozycja, która może stać się niedostatecznie zabezpieczona, przekształca się w podzielone roszczenie ETH: propozycja dzieli 1 ETH na dwa aktywa podobne do opcji, zwane P i N, związane z indeksem cenowym, ceną wykonania i terminem wygaśnięcia.
W terminie wygaśnięcia orakul rozwiązuje wartość indeksu i określa, ile z roszczenia ETH otrzyma każda ze stron.
Podstawowa właściwość jest prosta: P i N zawsze sumują się do 1 ETH. Ponieważ system dzieli stałe roszczenie ETH między dwie strony, może uniknąć zajęcia zabezpieczenia od pożyczkobiorcy, aby zamknąć deficyt.
W ramach Buterina projekt usuwa zdarzenie likwidacji przez samą konstrukcję.
Dla użytkownika próbującego utrzymać syntetyczną ekspozycję na dolara praktyczne doświadczenia różnią się od stabilnej monety zabezpieczonej długiem. W modelu dłużnym użytkownik może wydawać się w pełni zabezpieczony, dopóki próg zabezpieczenia nie zostanie przekroczony; wtedy pozycja zostaje zmuszona do zamknięcia.
W modelu opcji właściciel unika nagłego zamknięcia, ale pozycja może stopniowo przestać zachowywać się tak, jak zamierzał użytkownik.
Przykład Buterina dotyczy użytkownika, który chce pewnego poziomu ekspozycji na dolara, gdy ETH handluje w okolicach 2500 USD. Użytkownik mógłby kupić głęboką opcję związaną z niższą ceną wykonania, np. 1500 USD, i przestawiać się na opcje z niższą ceną wykonania, jeśli ETH spadnie w kierunku pierwotnej ceny wykonania.
Jeśli użytkownik nie dokona zbalansowania, ekspozycja odchyla się. Użytkownik zachowuje roszczenie, ale zabezpieczenie staje się mniej dokładne.
To jest centralny kompromis. Projekt utrzymuje ryzyko w systemie i zmienia, kto kontroluje czas oraz jaki kształt bierze szkoda.
Systemy oparte na likwidacji zlecają decyzję regulaminowi protokołu i botom likwidatorom. Projekt oparty na opcjach przesuwa więcej tej decyzji w stronę użytkowników, opakowań, twórców rynku czy zautomatyzowanych systemów zbalansowania.
Buterin przyznał także ograniczenie dla używania stabilnych monet. Średnia roczna odchylność może być akceptowalna dla kogoś, kto szuka stabilności cenowej względem przyszłych wydatków.
Mało przydatna jest to dla rachunkowej stabilnej monety, gdzie użytkownicy chcą traktować token jako dolara do płatności, księgowości czy raportowania podatkowego.
Kompromis z oraclem
Argument dotyczący oraclov może być najważniejszym twierdzeniem projektowym protokołu.
Likwidacje oparte na długach zależą od feedów cenowych w czasie rzeczywistym. Protokół potrzebuje wiążącej ceny dostatecznie szybko, by określić, kiedy pozycja jest niebezpieczna i umożliwić likwidatorom działanie.
Buterin twierdzi, że to ograniczenie sprawia, że oraclów w czasie rzeczywistym trudno zabezpieczyć, ponieważ polegają oni na automatycznych aktorach monitorujących sygnały na żywo i pozostawiają mało miejsca na wolniejsze rozstrzyganie sporów.
Opcje przenoszą krytyczne wezwania oraclov do terminu wygaśnięcia. Ryzyko oraclov pozostaje, ale presja czasowa się zmienia.
Jeśli system może czekać na rozstrzygnięcie kontraktu, może korzystać z wolniejszych, bardziej kontrowersyjnych mechanizmów, w tym podejść typu rynku przewidywalnego lub kosztownych alternatywnych oraclov, które byłyby nierealne do natychmiastowej likwidacji.
Dlatego propozycja jest więcej niż poprawką stabilnej monety. Przenosi architekturę ryzyka DeFi z jednej żywej ceny, która może wywołać nieodwracalne działania.
Najnowsze badania dotyczące dynamiczności likwidacji w DeFi pokazują, dlaczego ta powierzchnia jest centralna: mechanizmy likwidacji mogą tworzyć zachęty do manipulacji cen, MEV i wartości wykorzystywanych przez oracly, gdy rentowne zamknięcie zależy od przekroczenia ceny rynkowej przez wyzwalacz.
Benefit wciąż zależy od implementacji. Opakowanie, które automatycznie zbalansuje dla użytkowników, mogłoby ułatwić posiadanie produktu, ale też mogłoby powtórzyć widoczne zasady czasowe, które wyspecjalizowani traderzy mogą przewidzieć.
Wyłącznie lokalny agent użytkownika mógłby ukryć niektóre decyzje czasowe, ale stwarzałby własne pytania dotyczące użyteczności i wykonania. Opakowanie DAO na chainie potrzebowałoby deterministycznych zasad i głębokich rynków, by nie stać się kolejnym przewidywalnym celem.
Slow oracles pomagają tylko wtedy, gdy reszta projektu unika narzucającego ten sam problem gdzie indziej. To jest napięcie, jakie pozostawia wpis Buterina dla twórców.
Szybszy orakul może dać systemowi więcej czasu na ustalenie spornych informacji, ale użytkownicy wciąż potrzebują rynków dostatecznie głębokich, by przestawiać ekspozycję, oraz silnych zasad, by uniknąć przekształcania każdego zbalansowania w wykorzystywaną sygnalizację.
Porównanie z wcześniejszymi sporami o oracly jest tu przydatne, ponieważ ryzyko pojawia się, gdy złe dane spotykają się z regułą, która musi działać natychmiast.
Projekt oparty na opcjach redukuje potrzebę tej natychmiastowej decyzji, choć twórcy wciąż muszą zdecydować, kto monitoruje indeks, kto dostarcza płynność i kto absorbuję straty, gdy rynek porusza się szybciej niż zabezpieczenie.
Co deweloperzy muszą jeszcze udowodnić
Następnym testem jest to, czy struktura rynkowa wokół pomysłu Buterina może być konkurencyjna w stosunku do systemów dłużnych, które chciałby wyzwać.
Sama propozycja wskazuje ślizg jako główne ryzyko. Zbalansowanie przez zwykłe automatyczne market makerzy mogłoby być kosztowne, zwłaszcza jeśli użytkownicy musieliby wielokrotnie przestawiać ekspozycję na opcje w czasie wahań.
Buterin zaproponował, że zbalansowanie mogłoby wymagać innej struktury rynkowej, bliższej cierpliwemu jednostronnemu tworzeniu rynku niż natychmiastowemu sprzedaży.
To wymaganie jest testem adopcji. Jeśli użytkownicy unikają likwidacji, ale tracą zbyt wiele wartości przez drif, ślizg czy złożoność operacyjną, model staje się eleganckim badaniem, a nie przydatną infrastrukturą DeFi.
Jeśli twórcy mogą sprawić, by zbalansowanie było tanie i mniej podatne na ataki, pomysł mógłby stać się poważną alternatywą dla użytkowników, którzy chcą stabilności cenowej bez zgłaszania się do klifu likwidacji.
Taki sam test dotyczy sformułowania stabilnych monet. Propozycja jest najbardziej uzasadniona, gdy opisuje się ją jako sposób na utrzymanie ekspozycji zorientowanej na stabilność lub osobiste zabezpieczenie.
Staje się słabsza, jeśli jest reklamowana jako prosty zastępca dolara. Token, który odchyla się od celu i wymaga regularnego przestawiania, to inna obietnica użytkownika niż wymienialny dolar, nadzabiegany stabilny token czy konwencjonalny CDP-oparty syntetyk.
W przypadku Ethereum, znaczenie jest takie, że jeden z najbardziej wpływowych projektantów traktuje likwidację jako wybór architektoniczny, a nie nieuniknioną fakt DeFi.
Następnym sygnałem jest to, czy którakolwiek zespół protokołu przetworzy model opcji na przetestowane opakowanie, symulację czy rynkowy live z dostateczną płynnością, by pokazać kompromis w praktyce.
Do tego czasu propozycja najlepiej czyta się jako bezpośredni wyzwanie dla mechanizmów krachu DeFi: branża może nadal próbować usprawnić likwidacje i lepiej je zabezpieczyć, albo może testować projekty zbudowane bez nagłych zmuszonych sprzedaży.
Wpis Vitalik chce, by krachy cenowe DeFi przestały wywoływać automatyczne likwidacje pojawił się pierwszy raz na CryptoSlate.